Jak obliczyć liczbę neutronów w atomie?

Liczbę neutronów w atomie oblicza się ze wzoru N = A − Z. Symbol A oznacza liczbę masową, czyli sumę protonów i neutronów, a Z to liczba atomowa równa liczbie protonów w jądrze.

Wzór na liczbę neutronów

Liczba masowa opisuje wszystkie nukleony w jądrze, czyli protony i neutrony. Liczba atomowa wskazuje natomiast, ile protonów ma atom danego pierwiastka. Po odjęciu protonów od wszystkich nukleonów otrzymujemy liczbę neutronów:

N = A − Z

W tym wzorze:

• N – liczba neutronów
• A – liczba masowa, czyli suma protonów i neutronów
• Z – liczba atomowa, czyli liczba protonów

W układzie okresowym najczęściej podana jest średnia masa atomowa, na przykład 22,99 dla sodu. Aby uzyskać liczbę masową używaną w prostych obliczeniach, należy ją zaokrąglić do liczby całkowitej. Wartość 22,99 zaokrąglamy więc do 23.

Szybkie przypomnienie: N = A − Z

Jak obliczyć liczbę neutronów krok po kroku?

Do wykonania obliczenia potrzebujesz symbolu pierwiastka oraz danych z układu okresowego. Postępuj według kolejnych kroków:

1. Znajdź pierwiastek w układzie okresowym.
2. Odczytaj jego liczbę atomową Z, która wskazuje liczbę protonów.
3. Odczytaj masę atomową i zaokrąglij ją do liczby całkowitej, aby otrzymać liczbę masową A.
4. Podstaw wartości do wzoru N = A − Z i wykonaj odejmowanie.

Przykład dla sodu wygląda tak: liczba atomowa sodu wynosi 11, a jego masa atomowa to około 22,99, czyli po zaokrągleniu A = 23. Zatem N = 23 − 11 = 12. Atom sodu ma więc 12 neutronów.

Przykłady obliczeń

Poniższe zestawienie pokazuje, jak zastosować wzór dla kilku pierwiastków:

Najczęstszy błąd polega na pomyleniu liczby atomowej z masową albo pominięciu zaokrąglenia średniej masy atomowej. Wystarczy pamiętać, że Z oznacza protony, A oznacza protony i neutrony, a różnica A − Z daje liczbę neutronów.