Jak obliczyć NWW? Proste sposoby na wyznaczenie wyniku
NWW, czyli najmniejsza wspólna wielokrotność, to najmniejsza liczba różna od zera, która dzieli się bez reszty przez wszystkie podane liczby. Możesz ją znaleźć przez wypisywanie wielokrotności, rozkład na czynniki pierwsze albo wzór wykorzystujący NWD.
Jak obliczyć NWW przez wypisywanie wielokrotności?
Ta metoda dobrze sprawdza się przy małych liczbach. Wypisujesz kolejne wielokrotności każdej z nich, a następnie szukasz pierwszej wartości, która pojawia się na obu listach.
Obliczmy NWW(4, 6):
- Wielokrotności liczby 4 – 4, 8, 12, 16, 20, 24…
- Wielokrotności liczby 6 – 6, 12, 18, 24, 30…
Pierwszą wspólną liczbą jest 12, dlatego:
NWW(4, 6) = 12
Wypisywanie wielokrotności jest łatwe do zrozumienia, ale przy większych liczbach może wymagać zapisania wielu wartości. Wtedy lepiej skorzystać z rozkładu na czynniki pierwsze albo wzoru z NWD.
Jak obliczyć NWW przez rozkład na czynniki pierwsze?
W tej metodzie rozkładasz każdą liczbę na czynniki pierwsze. Następnie wybierasz wszystkie czynniki, ale w przypadku powtarzających się liczb pierwszych bierzesz największą występującą potęgę.
Przykład: obliczmy NWW(12, 18).
- Rozłóż liczby na czynniki pierwsze – 12 = 2 · 2 · 3 = 22 · 3, a 18 = 2 · 3 · 3 = 2 · 32.
- Wybierz najwyższą potęgę liczby 2 – jest nią 22.
- Wybierz najwyższą potęgę liczby 3 – jest nią 32.
- Pomnóż wybrane czynniki – 22 · 32 = 4 · 9 = 36.
Wynik to:
NWW(12, 18) = 36
Można też spojrzeć na ten przykład bez zapisu potęgowego. Z rozkładu liczby 12 wybierasz 2 · 2 · 3, a z rozkładu liczby 18 dopisujesz jeden brakujący czynnik 3. Otrzymujesz 2 · 2 · 3 · 3 = 36.
Jak obliczyć NWW za pomocą NWD?
NWD oznacza największy wspólny dzielnik, czyli największą liczbę, przez którą dzielą się bez reszty wszystkie podane liczby. Nie należy mylić go z NWW. Dla przykładu NWD(12, 18) = 6, natomiast NWW(12, 18) = 36.
Dla dwóch liczb dodatnich działa wzór:
NWW(a, b) = (a · b) / NWD(a, b)
Sprawdźmy go dla liczb 12 i 18:
- Oblicz NWD(12, 18) – NWD(12, 18) = 6.
- Pomnóż liczby – 12 · 18 = 216.
- Podziel iloczyn przez NWD – 216 / 6 = 36.
Zatem NWW(12, 18) = 36. Wspólne czynniki nie są liczone podwójnie, ponieważ iloczyn liczb dzielisz przez ich NWD. Przy dużych liczbach NWD można znaleźć między innymi algorytmem Euklidesa, który wykorzystuje kolejne reszty z dzielenia.
Wybór metody zależy głównie od wielkości liczb i tego, czy znasz ich rozkład na czynniki pierwsze:
| Metoda | Kiedy stosować | Poziom trudności |
|---|---|---|
| Wypisywanie wielokrotności | Przy małych liczbach | Łatwa |
| Rozkład na czynniki pierwsze | Przy średnich i większych liczbach | Średnia |
| Wzór z NWD | Przy dużych liczbach, gdy znasz lub możesz obliczyć NWD | Zaawansowana |
Którą metodę wybrać?
Dla małych liczb najwygodniejsze będzie wypisywanie wielokrotności. Rozkład na czynniki pierwsze daje uporządkowane rozwiązanie i dobrze sprawdza się w zadaniach szkolnych. Gdy liczby są duże, najszybciej skorzystasz ze wzoru NWW(a, b) = (a · b) / NWD(a, b).



